Рамазон  - яхшилик ва поклик ойи. Рамазон -  гўзал хотиралар ойи. Бунда минг ойданда яхши Қадр кечаси мавжуд. Рамазон инсон қалбини чексиз нурга тўлдиради. Агар ҳаёт  яшаш билан курашдан иборат бўлса, бу ой тирикликнинг сирини  англаш ойидир. Бутун умр жисми учун бўлса, бу инсон руҳига озиқа беради. Дунёдаги барча курашлар ва адоватлар бир томон бўлса, бу ой дўстлик ва муҳаббат ойидир…

Рўза буюк ахлоқ мактабидир. Ундан мўминлар кўп хислатларни олишади. Рўза нафс балосига қарши жиҳоддир. Бу ойда инсон ўзи учун тақиқланган нарсаларга сабр қилишни ўрганади. Шу орқали ҳаётда дуч келадиган машаққатларга чидаш малакасини ҳам ҳосил қилади.

Халқимиз Ислом динига мушарраф бўлган кундан бошлаб, бу ойни муқаддас билиб, рўза ҳайити ва қурбон ҳайити байрамларини ўзгача бир  кўтаринкилик билан нишонлаб келади. Ўрни келганда таъкидлаш жоизки, мамлакатимиз тарихига боғлиқ барча анъаналар, маданий-маърифий урф-одатлар ва баъзи унутилаётган қадриятларимиз қаторида Тинчлик ва миллий  бирлик асосчиси - Миллат пешвоси, Тожикистон Республикаси Президенти  муҳтарам Эмомали Раҳмон  2008 йил 18 июндаги фармони билан Рўза ва Қурбон ҳайитлари кунларини ҳар йили белгиланган кунда миллий байрам сифатида қайд қилишни жорий этди. Муҳтарам Президентимизнинг инсонпарварона ташаббуслари туфайли, юртимизда нишонланаётган барча байрамларда, жумладан, Рўза ҳайити кунлари ҳам камтаъминланган оилаларга моддий ёрдам бериш, кексалар, беморларнинг ҳолидан хабар олиб, уларнинг кўнглини кўтариш, шунингдек, бу байрамнинг ўзига хос томони бўлмиш болаларга, етимхоналару  қариялар уйларига ҳайитлик совғалари улашиши анъана тусига кириб бўлган.

Ҳаётимизда байрамлар турличадир, ҳар бир байрамнинг ўз ўрни бўлиб, Рўза ҳайити байрамига халқимиз алоҳида тайёргарлик кўради, жумладан, байрам кунига атаб бош-оёқ янги кийимлар олишади, турли хил ширинликлар ва миллий таомлар тайёрланади. Айниқса, бу болажонлар байрамидир. Эрта тонгдан янги либосларни кийиб, қўл ушлашиб болакайлар маҳаллаларни айланади. Ҳар бир хонадонга кирганда:-"Ҳайитингиз қутлуғ бўлсин, бешигингиз ўғилли бўлсин", - дея эзгулик, яхшилик тилашади. Бундай маросимнинг амали киши қалбидаги ҳақиқий эътиқоднинг акс садоси,  десак муболаға бўлмайди. Уларга ҳадя қилинган совғаларимиз йил давомида бу кунни эслаб юриш ва келгусида янада орзиқиб кутиш, байрамнинг буюклигини ҳис эта олиш уларнинг онгида миллий ва диний қадриятларимизга ҳурмат ва эҳтиромни кучайтиради. Бу туйғу фарзандларимизни Ватанга, миллатга садоқатли инсонлар бўлиб, тарбия топишида муҳим аҳамият касб этади.

Буюк исломшунос олим Муҳаммад Ҳузарий ўзининг "Нур ул Яқин"  ҳужжатли романида муборак Рамазон ойи ҳақида тўхталиб, шундай ёзади: - "Рўза Ислом динининг асосларидан бири бўлиб, у инсон табиати ва шахсиятини камолга етказадиган амалдир. Инсон табиати баробарида ижтимоий тузум ҳам ўзгариши табиий бир ҳол. Маълумки, инсон, аввало,  ўз ҳузур-ҳаловатини, шахсий манфаатини кўзлайди, ожизу нотавонлар учун саратонда қўлини совуқ сувга урмайди. Аллоҳнинг рўзани фарз қилишининг ҳикмати шундаки, инсон очлик туфайли ноз-неъматлар, сувнинг қадрини ҳис этади ва  шу аснода қалби юмшаб, эҳсонлар беришга одатланади. Худо йўлида эҳсон бериш инсонни жуда кўп офату кулфатлардан асраб қолади".

Олимнинг фикрича, рўза ойининг жорий қилиниши билан ночор ва камбағалларга фитр садақасини  беришни вожиб қилади. Шунингдек, Рамазон ойи якунидаги  рўза байрамининг ҳам мазмун моҳияти хайру эҳсонларни кўпайтириш, яъни ҳайитлик совғалари бериш лозимлиги билан фақирларга озми-кўпми ёрдамлашишдан иборат дейди.

Демак, муборак Рамазон ойи ҳар бир эътиқодли инсоннинг ўзидан олдинги яқин кишилари, ўтган қариндошларининг пок руҳлари номидан етиму камбағалларга ёрдам беришлари зарурлигини уқтиради. Бу мол-дунёси ўз эҳтиёжига бемалол етиб ортадиган киши оиласидаги ҳар бир жон учун камбағалларга бериш лозим бўлган садақадир. -"Одамлар фитр садақасини оғринмай, чин кўнгилдан беришлари керак", -дейди Ислом дунёсининг буюк олими Имом ал Бухорий ҳазратлари.

Ҳайтали Боев,

"Халқ овози".